Gaszenie pożarów w magazynach i sklepach

2007-10-24, o 0:40 - Krzysztof Worosz, czytany 1630 razy.

W obrębie wsi coraz częściej lokalizuje się niewielki przemysł, wyrastają zakłady usługowe, hurtownie i nie małe sklepy. Ochotnicze straże pożarne powinny zatem poznawać zagrożenia występujące w tego typu obiektach i uczyć się zwalczać w nich ewentualne pożary...

Gaszenie pożarów w magazynach

Magazyny są zazwyczaj dużymi obiektami, z dużą ilością składowanych w ich wnętrzach materiałów. W przypadku powstania w magazynie pożaru, należy liczyć się z wielkimi stratami. Duże i dobrze wentylowane przestrzenie między regałami oraz nagromadzenie różnego rodzaju palnych materiałów sprawiają, że pożar rozprzestrzenia się bardzo intensywnie.

Niewielki odstęp między regałami i paletami w znacznym stopniu jeszcze to potęguje. Pomiędzy ładunkami tworzą się także kominy pionowego rozprzestrzeniania się ognia. Wszystkie te czynniki powodują, że działania ratowniczo-gaśnicze w magazynach są bardzo trudne.

 Spalaniu będzie towarzyszyć duże zadymienie, które w znacznym stopniu utrudni, a w niektórych przypadkach wręcz uniemożliwi skuteczne działania ratownicze, może też powodować dodatkowe straty. Niektóre materiały poddawane działaniu dymu tracą swoje właściwości użytkowe.

Reklama

sponsora

Aby ustrzec się przed pożarami obejmującymi duże przestrzenie magazynowe, nie można opierać się jedynie na sprawnie przeprowadzonych akcjach strażaków, którzy w skomplikowanych warunkach magazynowych mogą być bezsilni. Przede wszystkim należy zadbać, aby wielkie przestrzenie były dzielone na strefy pożarowe, oddzielone od siebie za pomocą ścian (oddzieleń) przeciwpożarowych.

Duże znaczenie ma także szybkie wykrywanie zarzewi ognia. W tym celu w magazynach, gdzie składowane są materiały o dużej wartości, powinno się instalować urządzenia automatycznego wykrywania i sygnalizacji pożaru. Chodzi o to, by automatyczne urządzenia reagujące na dym, temperaturę lub światło sygnalizowały powstanie zagrożenia już w chwili powstania najmniejszego zagrożenia. Tam, gdzie występuje grośba szybkiego rozwoju pożaru, a wartość chronionego dobytku jest bardzo duża, powinny być instalowane stałe urządzenia gaśnicze, uruchamiane automatycznie jak automatyczny sygnalizator.

Biorąc pod uwagę szybki rozwój ognia oraz możliwe duże rozmiary, do działań ratowniczo-gaśniczych powinny być skierowane odpowiedni siły i środki zdolne do podjęcia działań na szerokim froncie pożaru.

Przed przystąpieniem do gaszenia niezwykle ważne jest rozpoznanie ogniowe. Prowadząc rozpoznanie należy ustalić:

- Miejsce pożaru i jego aktualną wielkość

- Rodzaj płonących i zagrożonych materiałów oraz ich właściwości pożarowe,

- Kierunki rozszerzania się ognia,

- Zagrożenie dla pomieszczeń i obiektów sąsiednich,

- Drogi dojścia do ogniska pożaru,

- Warunki oddymiania pomieszczeń i obniżenia temperatury.

Przy rozwiniętych pożarach magazynów ważne jest, aby operowanie prądami wodnymi odbywało się bez przerwy. Często zachodzi potrzeba kierowania silnych prądów wody przy wykorzystaniu prądownic z nasadą o średnicy 75 mm lub działek wodnych.

Dobre efekty gaśnicze można uzyskać wykorzystując do gaszenia pianę gaśniczą. W momencie przygaszenia ognia, jeśli warunki na to pozwalają, można z hal magazynowych usuwać tlące się materiały i dogaszać je na zewnątrz budynku. Często warunkiem skutecznych działań jest oddymianie wnętrza magazynu i składowanych w nim materiałów.

W tym celu można otworzyć klapy dymowe, wybić szyby w świetlikach, a nawet zerwać część dachu. W wielu magazynach możemy spotkać substancje pożarowo niebezpieczne. Najczęściej są to substancje chemiczne, które w atmosferze pożaru wydzielają gazy lub pary toksyczne i żrące. W takich przypadkach zachodzi konieczność użycia sprzętu ochrony dróg oddechowych, a niekiedy ubrań gazoszczelnych lub kwaso i ługoodpornych. Jest rzeczą oczywistą, że ochotnicze straże pożarne takiego sprzętu na swoim wyposażeniu na ogół nie posiadają.

Dlatego też tam gdzie występuje zagrożenie toksynami i substancjami żrącymi, bez odpowiedniego zabezpieczenia nie należy wchodzić do pomieszczeń. Trzeba poczekać na właściwą pomoc Państwowej Straży Pożarnej i działać pod kierunkiem jej dowódcy. Podczas pożarów magazynów dochodzić może do zawalenia się regałów, a nawet konstrukcji budynków. Stwarza to dodatkowe zagrożenie dla życia i zdrowia strażaków, dlatego też podczas działań wnikliwie obserwujemy teren akcji.

Gaszenie pożarów w sklepach

Obiekty handlowe charakteryzują się dużą różnorodnością pod względem wielkości i rodzajów budynków. Różnorodne są też znajdujące się tam towary. Występuje w nich zatem zróżnicowane zagrożenie pożarowe.

Z największym poziomem zagrożenia mamy do czynienia w sklepach z artykułami chemicznymi, gdzie w przypadku pożaru intensywność palenia się będzie najwyższa. Wystąpi tam także duże zadymienie oraz zagrożenie wydzielającymi się substancjami toksycznymi. Bardzo duże zagrożenie pożarowe występuje także w sklepach meblowych, odzieżowych i tekstylnych.

Tu także obciążenie ogniowe jest bardzo wysokie i w przypadku pożaru będą zachodzić podobne zjawiska. W sklepach innych branż jest bezpieczniej , co nie oznacza, że bezpiecznie. Praktycznie każdy obiekt handlowy jest wieloasortymentowy, nie posiada oddzieleń przeciwpożarowych, zaś ilość zgromadzonych w nim materiałów palnych jest duża.

Wystarczy, że będą to różnego typu palne opakowania. W przypadku powstania pożaru w sklepie należy liczyć się z wystąpieniem gęstego, gryzącego dymu oraz wysokiej temperatury w pomieszczeniu. Mogą wystąpić wybuchy, a także pojawić się trujące i żrące pary i gazy. Podczas pory zamknięcia obiektu mogą wystąpić trudności z dostaniem się do wnętrza. Zwykle sklepu chronią kraty, mocno osadzone drzwi, sztaby itp. Może zajść wówczas potrzeba użycia sprzętu burzącego.

W pierwszej fazie działań należy przeprowadzić rozpoznanie pożaru i ustalić:

- Jakie towary znajdują się w sklepie i czy mogą zagrozić swoim zachowaniem w ogniu ludziom,

- Czy zachodzi potrzeba udzielenia pomocy zagrożonym ludziom,

- Czy w obiekcie są urządzenia i środki gaśnicze, które można wykorzystać do gaszenia pożaru,

- Którym stoiskom lub budynkom zagraża bezpośrednio rozwijający się pożar.

W dużych pawilonach handlowych, w których po wybuchu pożaru mogą znajdować się liczni klienci, szczególnie ważne jest sprawne przeprowadzenie ewakuacji. Należy bezwzględnie opanować panikę i wskazać kierunki dróg ewakuacyjnych.

Windy, jeśli nie są dostosowane do warunków pożarowych, należy unieruchomić i do ewakuacji wykorzystać jedynie schody. Jeśli sytuacja tego wymaga, drogi ewakuacyjne trzeba osłaniać prądami wody. W przypadku silnego zadymienia, które uniemożliwia skuteczną ewakuację, należy przystąpić do oddymiania pomieszczeń.

Do czasu zakończenia ewakuacji nie wolno wyłączyć oświetlenia i urządzeń ewakuacyjnych. Po zakończeniu ewakuacji główną uwagę skupiamy na gaszeniu ognia. Używając do gaszenia wody musimy zwracać uwagę, aby nie zniszczyć wodą towarów. Zdarza się, że nieumiejętne gaszenie wodą (bez wykorzystania na przykład prądownic zamykanych) wywołuje szkody większe, niż wyrządził ogień.

Dlatego też przodownicy rot powinni używać wody oszczędnie, kierować ją tylko na zarzewia ognia, do celów zaś obronnych wskazane jest używanie prądów rozproszonych. Podczas działań ratowniczych w sklepach należy pamiętać, że ewakuowane na zewnątrz artykuły nie mogą pozostawać bez opieki. Zdarza się bowiem, że mimo nieszczęścia wywołanego ogniem złodzieje kradnąc z miejsca pożaru różne przedmioty, powiększają jeszcze straty poszkodowanych.

Bibliografia: Czasopismo STRAŻAK nr 2/2007.